Spoor editie 22

Titel: Spoor editie 22
Auteur: Peter van de Meer, Marcel van Ee
ISBN: 978 906013 353 8
Uitgeverij: De Alk B.V.  ©2011 - www.alk.nl
Omvang: 143 pagina's, A-4 formaat, harde kaft
Illustraties: vele honderden foto's, alles in kleur
Prijs: € 29,90

Zoals we inmiddels gewend zijn van de Alk verscheen ook dit weer het jaarlijks terugkerende 'Spoor', ooit begonnen als 'Spoor en Trein', daarna 'Spoor en Tram, en sinds editie 21 slechts 'Spoor'. Inmiddels ligt editie 22 voor ons. In de kast inmiddels een encyclopedie aan informatie. Denk hierbij aan de verdwenen stations, de gewijzigde infrastructuur alsmede het inmiddels verdwenen treinmaterieel. Wie had ooit kunnen denken dat het uit 1969 stammende streekgeel met blauwe reclamebanen, jarenlang de huisstijl van NS bijna geheel van de baan is verdwenen. Met de sloop van plan V zal ook een einde komen aan de oude kopvorm.

Ieder jaar weer vragen wij ons af, en dat doen de samenstellers waarschijnlijk ook, of er met de modernisering op het spoor, en de uniformsering van het materieel genoeg materiaal overblijft om een boek te vullen. Dat blijkt geen enkel probleem te zijn. De samenstellers hebben zelfs de luxe dat ze meer nieuws en foto's krijgen aangeboden dan ze kunnen plaatsen.


Editie 22 begint met reizigersvervoer. In makkelijk leesbare tekst, verluchtigd met haarscherpe kleurenfoto's passeren alle nog aanwezige materieeltypes de revue. Een apart hoofdstuk wordt gewijd aan de vrijheidstrein van het type plan T. Ooit werd hiervoor hondekop mat '54 763 gebruikt, dit jaar was de 520 uitverkoren. Van 15 februari tot 21 mei was het stel actief, waarna het ter onttakeling werd overgebracht naar opstelterrein Cartesiusweg. Hierna in dit hoofdstuk nog wat andere onderwerpen (zie overzicht).

Vanaf pagina 45 het hoofdstuk goederenvervoer. We lezen dat de Amsterdamse haven in 2010 werd aangesloten op de Betuweroute. Ook in dit hoofdstuk aparte aandacht voor de circustrein, Circus Roncalli, een 34 jaar oud, Duits circus dat gebruik maakt van een groot aantal, deels meer dan 80 jaar oude, nostalgische circusvoertuigen als materiaalwagens, buffetwagen en toiletrijtuig maakte van 22 mei tot 27 juni gebruik van de trein. Vervoerder DBSRN verzorgde met DE-loc 6466 het vervoer per trein

Mijn favoriete onderwerp, afvoer, sloop en 2e leven begint op pagina 67. Als gevolg van de instroom van het nieuwe sprintermaterieel en het vervangen van getrokken treinen door VIRM kwam er een enorm overschot aan overtollig materieel, voldoende om een geheel nieuw spoorbedrijf te starten. Denk hierbij aan het meeste dieselmaterieel, (het enige dieselmaterieel dat NSR nog bezit zijn de DM '90 stellen, waarvan een deel zich nog bevind bij de vervoerders Syntus en Veolia) , Plan T, een gedeelte van plan V, elocs serie 1700 en 1800, DDM-stammen en BD-stuurstanden. Door winterse problemen met het nieuwe sprintermaterieel moest men terugvallen op het terzijde gestelde materieel en kwamen vooral de DDM-1 stammen, getrokken door de 1800-en weer op de baan. Veel gehakketak was er over de sloop van de asbesthoudende stellen Materieel '64. De nog steeds op een koper wachtende diesel-3 stellen Plan U zullen op termijn aan een sloper worden aangeboden. Niet veel beter ging het met de verkoop van de DH-stellen aan ZNTK Poznan. In 2010 werd het akelig stil rondom de terzijde staande stellen, nadat er in 2009 twee transporten naar Polen hadden plaatsgevonden. Inmiddels adverteert NSR weer met de overbodige dieselstellen. Marcel van Ee besluit het hoofdstuk met een impressie van de inzet van de stellen die wel naar Polen zijn gegaan. Hierna volgt nog een totaaloverzicht van de afvoer.

Ook weer veel nieuws over de railmusea, we lezen alles over de moeizame werkzaamheden van de diverse hobbyclubs. Zo staat de 252 van de Stibans weer buiten na ruim 2 jaar omdat de nieuwe werkplaatsdirecteur van Delitzsch, waar het stel verbleef voor opbouw van het interieur niets op bleek te hebben met museummaterieel, zodat de 252 daar weer kan vertrekken. Of u het treinstel maar even op wilt komen halen en het spoor vrij maken. Ook de stichting mat 64 leverde hun zwaar beschadigde groene plan V 419 in bij Ned train. Goed nieuws hierbij is dat NS reizigers een andere treinstel aan de stichting zal overdragen.

Maar het is niet allemaal kommer en knel in museumland, getuige de schitterde DE2 186 van de HSA die regelmatig acte de presence geeft. Hetzelfde geldt voor hondekop 386. En wat te denken van stoomtramrijtuig AB 8 van de ZVTM, schitterend gerestaureerd in Hoorn, getuige een artikel van Johan Blok. Van een totaal verwaarloosde noodwoning, later duivenhok weer teruggebracht in de staat van weleer, zeker een compliment waard.

Peter van der Meer ontfermt zich over het hoofdstuk infrastructuur waarbij we ook een kijkje nemen in Delft, waar een reusachtige klus gaande is, het ondertunnelen van spoorbaan en station, waarna het huidige, uit 1883 daterende station een horecafunctie zal krijgen. Johan Blok verbleef toevallig voor een korte vakantie in ZW-Friesland toen op 26 juli 2010 in Stavoren een negendelige slijptrein van Speno weinig ophad met het fenomeen kopstation en op volle kracht doordenderde, hierbij een tankauto meevoerend en een watersportwinkel volledig tweeendeelde. Wat dan voor gevolgen had tonen de spraakmakende foto's van Johan. Kees Verhulst is dit jaar hekkensluiter en neemt ons mee naar het gereedkomen van metrolijn E van de RET die een snelle verbinding vormt tussen de stations van Den-Haag en Rotterdam. We zien ook de instroom van het nieuwe RET SG3-materieel. Het materieel doet het goed, behalve wat storingen in de winter 2009/2010 toen het oude SG2-materieel weer van stal moest worden gehaald. Inmiddels zijn de meeste problemen opgelost en staat het SG2-materieel zielig terzijde op het terrein van van der Vlist.

Deze editie is ingedeeld in de hoofdstukken:
Reizigersvervoer
Goederenvervoer
Afvoer, sloop en verkoop
Railmusea
Infrastructuur

Met speciale aandacht voor:
- Vrijheidstrein
- Aanbestedingen
- Circustrein naar Nederland
- DH-inzet in Polen
- Verkoop NS/HTM-lightrailtrams type A32
- Koninklijke trein naar Kopenhagen
- Stoomtramrijtuig AB 8 van de ZVTM
- Meten is Weten
- Ongeval in Stavoren
- Spooromgeving, hinderlijke randvoorwaarde of praktische partij?
- Hanzelijn in aanbouw (3)
- Metrolijn E (RandstadRail) compleet

Ruurd Berendes
Boekrecensies

naar boven